octobre 27, 2021

Le Tout Au Pluriel Magazine

Nous sommes vos yeux et vos oreilles

TI REFLEKSYON SOU VODOU

3 min read

Warning: Attempt to read property "post_excerpt" on null in /srv/disk5/3553831/www/letoutauplurielmagazine.com/wp-content/themes/newsphere/inc/hooks/hook-single-header.php on line 67
Partagez cet article
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

« Yon tèritwa, yon pèp, yon kilti », se vre.

Men kilti a, se pa Vodou a. Vodou a se yon relijyon. Li se yon pati nan kilti ayisyen paske, pandan lontan, se te relijyon pifò pifò Ayisyen e paske li ankre nan mès ak nan abitid Ayisyen jouk jounen jodia.

Men depi kèk tan, Vodou pa relijyon majorite a ankò… Konsa gen yon majorite Ayisyen koulyea ki pa gen Vodou kòm relijyon.

Men jan entèlektyèl vodouyizan yo pale:

1- Vodou se kilti pèp ayisyen an.

Sa pa vre. Li se sèlman yon eleman nan kilti nou.

2- Vodou se relijyon tout pèp ayisyen an.

Se pa vre. Si se konsa, pa ta gen libète relijyon.

3- Kilti se bagay moun fèt avè l.

Se pa vre. Sa ki kiltirèl, se pa bagay moun fèt avè l, men « se ansanm konesans, pratik, konpòtman yon sosyete transmèt ak manb li yo soti nan yon jenerasyon tonbe nan yon lòt jenerasyon ». Donk kilti se kreyasyon yon pèp, li pa biyolojik, kilti gen yon karaktè nòmatif (li chita sou règ, ke nou konnen yo ke nou pa konnen yo). Sa ki gen karaktè nòmatif, pa absoli, li relatif.
Kilti pa menm bagay ak nati.
Nati gen relasyon ak biyolojik, inivèsèl, bagay tout moun fèt avèk yo.
Tandiske kilti li menm li relatif, li pa inivèsèl, li toujou ap sibi evolisyon. Kilti pa rete kanpe yon kote, li dinamik. Kilti ayisyen jodia se pa sa l te ye an 1819. Kidonk kilti se bagay moun ka repanse. Nan sans ou ka korije eleman nan yon kilti ki bloke devlòpman yon pèp.

Èske nan pratik Vodou yo pa touye e zonbifye moun, bay moun maladi sinatirèl, dejwe moun, manje moun, detounen elèv lekòl?
Wi, se sa kretyen evanjelik ayisyen yo konnen. Se sa etranje yo konnen tou.
Si vodouyizan yo di se pa yo menm ki pratike mal sa yo, se yo ki pou pwouve sa, e se pou yo denonse e konbat mal sa yo.
Nou pa ka konprann kòman vodou ta ka retire nou nan esklavaj epi vodouyizan-zonbifikatè mete Ayisyen parèy yo nan yon esklavaj ki pi tèrib pase esklavaj Blan yo. Enben, se paske loas pa t janm retire Ayisyen nan esklavaj, loas pa janm fè anyen ki byen, yo pa kapab nonplis.

Li klè kou dlo kòk ke pratik nou sot site pami anpil lòt yo mete peyi a anreta, dèyè nèt menm. Se pou rezon sa a, kretyen evanjelik yo ap konbat eleman kiltirèl ki rele vodou a, san li pap janm konbat vodouyizan ki se frè ak sè Ayisyen parèy nou.

POU FINI, SE POU VODOUYIZAN YO DENONSE E KONBAT PRATIK MAL CHÒCHE, MAKANDA, ZONBIFIKATÈ YO AP FÈ YO, LÈ SA A LA KLÈ POU TOUT MOUN VODOU A PA RESPONSAB BAGAY SA YO K AP FÈ PEYI A FÈ BAK E KI REVÒLTE BONDYE KI TE KASE CHÈN ESKLAVAJ NOU YO AN 1803.

14 out 2019
Pastè Sadrac Dieudonné