octobre 20, 2021

Le Tout Au Pluriel Magazine

Nous sommes vos yeux et vos oreilles

LANG KREYÒL,KILTI: Akademi Kreyòl Ayisyen lanse ofisyèlman mwa selebrasyon lang ak kilti kreyòl 2021 an

4 min read
Partagez cet article
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Ie tout au pluriel magazine via
lenouvelliste.com

Devan yon piblik varye ki rasanble jounalis, akademisyen, pèsonalite nan milye kiltirèl la,
jedi 7 oktòb 2021 an, Akademi kreyòl ayisyen (AKA) lanse ofisyèlman mwa selebrasyon lang ak kilti kreyòl la nan lokal ministè Kominikasyon ki chita sou Bwavèna a. « Kreyòl tout kote san fòskote » se sou tèm sila a AKA lanse mwa kreyòl la epi envite enstitisyon Leta kou prive, klèb literè, asosyasyon kiltirèl pote kole nan òganize aktivite pou savalouwe lang ak kilti kreyòl la. Pou lanse seremoni lansman an, mesye Paul Villefranche, direktè jeneral ministè Kominikasyon ki te jwe wòl animatè, pase lapawòl bay sekretè egzekitif Akademi kreyòl ayisyen an, madam Louna Gourgue, pou yon mizankontèks. Nan entèvansyon li, madam Gourgue soulinye oktòb s on mwa ki gen yon enpòtans fondamantal pou Akademi an. Se pou sa, depi enstalasyon enstitisyon an se tout mwa a li pran pou selebre lang ak kilti kreyòl menm si Jounen selebrasyon an se 28 oktòb. Sekretè egzekitif la soulinye Akademi kreyòl ayisyen oblije moute yon kalandriye aktivite ki pran an kont klima sekirite peyi a, pandemi Kovid 19 la ak reyalite sosyopolitik la ki pa sispann simen enkyetid ak ensètitid. Pou sa, daprè sekretè egzekitif la, Akademi kreyòl ayisyen drese yon kalandriye aktivite (prezansyèl / vityèl) kote li mare sosis li ak ministè Kilti pou bay mwa a yon dimansyon nasyonal.

Nan diskou pou sikonstans lan, minis Kilti ak Kominikasyon an ekriven Jean Emmanuel Jacquet felisite travay Akademisyen kreyòl yo li rekonèt ki angaje pou leve defi mete kreyòl nan dimansyon li merite kote anpil fwa pa toujou gen mwayen pou yo avanse kòmsadwa. Minis lan pa ezite fè yon rapèl sou sikonstans nesans ak kondisyon istorik ki vin debouche sou kreyasyon lang kreyòl ; sou koyezyon soyal menm lang sila a te rive kreye e sou wòl santral li kapab jwe pou n soti nan salmanaza devègonde nou ye jodi a : « Lang kreyòl nou pale a se rezilta yon pakèt batay nou mennen pou konstui yon zouti kominikasyon ant nou menm esklav nan tan lakoloni. Zouti sa a te pèmèt nou yonn konprann lòt, nou yonn solidè ak lòt, nou yonn planifye ak lòt pou nou rive kase chenn lesklavaj. E batay sa a va fini… Li gen pou l fini sèlman se lè tout Ayisyen, kèlkeswa kote yo soti, kèlkeswa koulè yo ak relijyon yo pran konsyans yo tout sanble, yo tout gen menm istwa, menm idantite…Konsa, yo tout dwe pale yonn ak lòt nan lang manman nou san diskriminasyon, san konplèks pou angaje peyi a nan batay pou soti peyi a nan tchouboum li ye jounen jodi a ».

Mesaj Akademi kreyòl ayisyen pou mwa kreyòl la

Se akademisyen Rogeda Dorcé Dorcil, sekretè jeneral Akademi kreyòl ayisyen ki te pote mesaj enstitisyon ki se pi gwo otorite nan sa ki gen pou wè ak kreyòl ayisyen nan peyi Ayiti ak nan peyi etranje. Tankou pou pote eklèsisman sou tèm Akademi an, chwazi pou oktòb 2021 an, Akademisyen an presize : « Lang kreyòl tout kote san fòskote ! » se vizyon yon Ayiti ki kreye kondisyon nesesè pou lang tout Ayisyen pale a prezan tout kote tout bonvre. Se vizyon yon Ayiti ki dakò lang kreyòl la gen plas li tout kote nan lavi sosyete a san diskriminasyon ». Si anpil fwa gen moun ki lage tout chay devlòpman lang kreyòl nan tout domèn sou do Akademi kreyòl ayisyen, sekretè jeneral la presize pou « lang kreyòl tout kote san fòskote » sa mande nonsèlman yon volonte bò kote enstitisyon Leta ak prive k ap fonksyone nan peyi a ak nan dyaspora a, men tou yon volonte bò kote chak Ayisyen ki maton nan yon domèn pou yo pwodui an kreyòl nan domèn yo tankou sa fèt deja pou plizyè lòt lang : « Si jounen jodi a gen lang ki anvayi matematik, filozofi, fizik sosyoloji, se paske moun ki pale lang sa yo deside transmèt sa yo konnen nan lang sa yo. »

Pou fini, sekretè egzekitif Akademi kreyòl ayisyen an, madam Gourgue, retounen sou plato a pou soulinye gran pwen pwogramasyon mwa a : enplikasyon òganizasyon ki nan dyaspora a genyen nan egzekisyon kalandriye, enplikasyon Fakilte lenguistik aplike (FLA), demach bò kote ministè Afè etranjè pou anbasad ak reprezantasyon diplomatik peyi Ayiti òganize aktivite pou selebe lang ak kilti kreyòl nan peyi kote yo ye a. « Kalandriye aktivite selebrasyon oktòb 2021 an kreye espas pou plizyè lekòl ki itilize kreyòl kòm lang pensipal ansèyman », daprè madam Gourgue.

Pou selebre Jounen entènasyonal lang ak kilti kreyòl 2021 an k ap tonbe jedi 28 oktòb 2021 an, Akademi kreyòl ayisyen anonse anpil koulè.

LE 11 OCTOBRE 2021

LA RÉDACTION DE LTP !!!
harrymichel122@gmail.com téléphone 50948438136.

LE TOUT AU PLURIEL MAGAZINE NOUS SOMMES VOS YEUX ET VOS OREILLES…

Laisser un commentaire